Testy z chemii na akademie medyczną

Chemia wybór testów, tom II, MEDYK, Warszawa 1997

16. Kwasy karboksylowe

799
Wzrost długości łańcucha węglowego w cząsteczkach kwasów organicznych powoduje:
A obniżenie temp. topnienia kwasów
B mniejszą reaktywność kwasów
C wzrost stopnia dysocjacji kwasów
D wzrost rozpuszczalności kwasów

800
Reakcja :
dowodzi, że:
A mrówczan sodu jest nierozpuszczalny w wodzie
B kwas octowy jest kwasem silniejszym od kwasu mrówkowego
C kwas mrówkowy jest kwasem silniejszym od kwasu octowego
D kwas mrówkowy powoduje rozkład estrów kwasu octowego

801
Wartości stałych dysocjacji kwasów karboksylowych wynoszą odpowiednio:

Moc powyższych kwasów rośnie w szeregu:
A III, II, IV, I
B I, IV, II, III
C III, I, II, IV
D IV, II, I, III
E IV, II, III, I

802
pH 0,01 molowych wodnych roztworów kwasów, których stałe dysocjacji podane są w zadaniu 801 rośnie w szeregu:
A I, II, III, IV
B IV, III, II, I
C I, IV, II, III
D I, IV, III, II
E III, II, IV, I

805
Moc kwasów karboksylowych zależy od podstawników w ich strukturze. Podstawniki bardziej elektroujemne zwiększają moc kwasu, przy czym istnieje dość prosta zależność między ich elektroujemnością, a wzrostem mocy odpowiedniego kwasu. W oparciu o powyższe i znaną elekroujemność pierwiastków wskaż właściwą odpowiedź:

810
Stopień dysocjacji jednomolowego roztworu kwasu octowego wynosi 0,4%. W 0,5dm³ roztworu tego kwasu znajduje się:
A 0,002 mola jonów wodorowych
B 0,02 mola jonów wodorowych
C 0,004 mola jonów wodorowych
D 0,5 mola jonów wodorowych

812
Na próbkę, zawierającą niewielką ilość alkoholu etylowego, podziałano nadmiarem stężonego zakwaszonego roztworu dwuchromianu potasowego. W wyniku przebiegającej reakcji tworzy się:
A Aldehyd octowy
B kwas octowy
C dwutlenek węgla i woda
D węgiel i woda

813
Stan skupienia jednokarboksylowych kwasów alifatychnych zależy głównie od:
A Długości łańcucha węglowego
B liczby grup –COOH
C tego czy jest to kwas nasycony czy nie
D czynników wymienionych pod A i C

817
Do mydeł nierozpuszczalnych w wodzie należy:
A palmitynian sodowy
B stearynian potasowy
C oleinian sodowy
D palmitynian wapniowy

824
W wyniku hydrolizy produktu reakcji bromku benzylu z cyjankiem potasu otrzymano:
A kwas benzoesowy
B kwas p-bromobenzoesowy
C kwas fenylooctowy
D cyjanian benzylu

825
Jodek metylomagnezowy po reakcji z dwutlenkiem węgla i zakwaszeniu daje:
A kwas masłowy
B kwas octowy
C kwas mrówkowy
D eten

838
W wyniku reakcji 11g kwasu jednokarboksylowego z magnezem otrzymano 1,4dm³ wodoru (w warunkach normalnych). Kwasem tym jest:
A kwas mrówkowy
B kwas octowy
C kwas etanowy
D kwas butanowy
E kwas propanowy

841
Jakie grupy funkcyjne posiada alifatyczny związek, jeśli wiadomo, że jedna z nich reaguje z NaOH, a obie z metalicznym sodem?
A –OH i =O
B –OH i –COOH
C –OH i –CHO
D =CO - -COOH

860
Przy użyciu papierka uniwersalnego uczeń stwierdził, że pH roztworu kwasu octowego o stężeniu 0,1mol/dm³ wynosi 3. Przybliżona wartość stałej dysocjacji kwasu octowego K oraz stopień dysocjacji a kwasu octowego w badanym roztworze wynosi:
A K=10^-2 , a=10^-4
B K=10^-5 , a=10^-1
C K=10^-4 , a=10^-3
D K=10^–5 , a=10^-2

875
Do utworzenia bezwodnika cyklicznego nie jest zdolny kwas:
A o-ftalowy
B fumarowy
C maleinowy
D glutarowy

Odpowiedzi

799
Odp. B
Wzrost długości łańcucha powoduje wzrost t.t (większa masa cząsteczkowa), obniżenie rozpuszczalności w wodzie (dłuższa część hydrofobowa), zmniejszenie stopnia dysocjacji (kwasy są coraz słabsze, efekt indukchyjny łańcucha)

800
Odp. C
Mrówczan sodu, tak jak wszystkie inne sole sodowe jest doskonale rozpuszczalny w wodzie. Kwas mrówkowy jest silniejszym kwasem od kwasu octowego i wypiera go z jego soli. Typowa reakcja silny kwas i sól słabego kwasu. Różnica w mocy tych kwasów nie jest duża i reakcja powinna być reakcją odwracalną.

801
Odp. A
Im stała dysocjacji kwasu wieksza, tym kwas jest bardziej zdysocjowany, czyli mocniejszy. Stała dysocjacji K rośnie właśnie w szeregu: III, II, IV, I.

802
Odp. C
Wcale nie trzeba obliczeń. Im większe stężenie jonów wodorowych (mocniejszy kwas) tym mniejsze pH roztworu. A więc kwasy należy tym razem uszeregować od najmocniejszego do najsłabszego, czyli w porządku przeciwnym do poprzedniego.

805
Odp. C
Grupy (pierwiastki) bardziej elekroujemne od wodoru zwiększają moc kwasu w porównaniu z wzorcowym kwasem jakim jest woda H-OH, X-OH. Im X bardziej elektroujemne tym kwas jest mocniejszy (porównaj Na-OH – brak właściwości kwasowych, H-OH i Cl-OH kwas chlorowy(I)). Podobnie w przypadku kwasów karboksylowych, podstawnik bardziej elektroujemny powoduje, że kwas wykazuje silniejsze właściwości kwasowe. Podstawniki w pochodnych kwasów octowych możemy uszeregować pod względem elektroujemności w następujący sposób F>Cl>Br>I. Dlatego kwas fluorooctowy będzie najsilniejszym kwasem z obecnyh w tabeli.

810
Odp. A
Stopień dysocjacji a jest to stosunek ilości cząsteczek zdycocjowanych do ilości cząsteczek niezdysocjowanych (ilość cząsteczek jest proporcjonalna do stężenia, dlatego zamiast ilości można a liczyć ze stężeń): , Interesuje nas stężenie jonów wodorowych (równe stężeniu jonów octanowych), które obliczymy przekształcając powyższy wzór: [H⁺]=a[RH] (zakładamy, że [RH] jest równe stężeniu początkowemu kwasu). Po pomnożeniu otrzymamy [H⁺]=0,002mola

812
Odp. B
Za pomocą kwaśnego roztworu dwuchromianu potasu niższe (mające do 4-5 atomów węgla) Alkohole I^o utleniane są w odpowiednich warunkach (oddestylowane w miarę powstawania) do aldehydów. W podanych wyżej warunkach alkohol utleni się jednak do kwasu karboksylowego.

813
Odp. A
Stan skupienia estrów kwasów karboksylowych i gliceryny zależy od tego czy łańcuch węglowy kwasu jest nasycony czy nie nasycony (tłuszcze i oleje). Pozostaje więc tylko odp. A (t.t w szeregu homologicznym wzrasta ze wzrostem masy molowej). Odp B z oczywistych względów należy odrzucić (kwasy mają być monokarboksylowe).

817
Odp. D
Porównaj odp. do zadania 800. Tylko palmitynian wapniowy z wymienionych soli jest w wodzie nierozpuszczalny (trudności z myciem w twardej wodzie)

824
Odp. C
Hydrolizie poddano związek otrzymany w reakcji bromku benzylu z cyjankiem potasu, czyli fenyloacetonitryl:

825
Odp. B
Wynik reakcji staje się oczywisty po zapisaniu równania reakcji:

838
Odp. D
W celu rozwiązania tego zadania zapiszmy równanie opisanej reakcji:

M=11g^.22,4/(2^.1,4)=88g
Obliczając masy molowe poszczególnych kwasów można sprawdzić, który z nich ma masę molową M=88g/Mol. Lub od 88g/mol odjąć masę grupy karboksylowej 88-45=43g. Czyli n^.12+2^.n+1=43. Rozwiązując to równanie otrzymamy n=3, czyli kwasem jest kwas butanowy (masłowy).

841
Odp. B
Reakcja z metalicznym sodem wskazuje, że w związku znajdują się dwie grupy posiadające kwaśne atomy wodoru, ale jedna z nich tylko jest kwasem (reakcja z roztworem NaOH). Kwaśnego wodoru nie ma w grupie karbonylowej, a więc tą drugą grupą jest grupa hydroksylowa (alkohole podobnie jak woda wykazują słabe właściwości kwasowe)

860
Odp. D
Zobacz zadanie 810. pH=3, czyli [H⁺]=10^-pH=10^-3, a=10^-3/0,1=10^-2
Stałą dysocjacji K można obliczyć z równania rozcieńczeń Ostwalda, lub wydaje mi się prościej z równania na stałą równowagi: , stężenia jonów wodorowych i octanowych są sobie równe, więc K=10^-3.10^-3/0,1=10^-5

875
Odp. B
W celu utworzenia bezwodnika cyklicznego, obydwie grupy karboksylowe muszą znajdować się blisko siebie. W kwasie fumarowym grupy te znajdują się daleko od siebie i nie tworzy on bezwodnika cyklicznego.