Testy z chemii na akademie medyczną Chemia wybór testów, tom I, MEDYK, Warszawa 2003 7. Związek budowy atomu z układem
512 Reaktywność fluorowców, jak wykazano doświadczalnie maleje w kierunku Cl>Br>I. Jest to spowodowane zmianami: ¨ promienia atomowego ¨ powinowactwa elektronowego ¨ elektroujemności Wielkości te zmieniają się kolejno:
| promień atomowy | Powinowactwo elektronowe
| elektroujemność | A | rośnie | maleje | maleje | B | maleje | jest stałe | rośnie | C | rośnie | rośnie | maleje | D | maleje | jest stałe | rośnie |
514 Charakter metaliczny pierwiastków w tej samej grupie rośnie ze wzrostem liczby atomowej ponieważ: A rośnie wtedy liczba elektronów walencyjnych B rosną promienie atomowe pierwiastków i łatwiej je zjonizować C wzrasta ładunek jądra i elektrony silniej z nim oddziaływują D większa Liczba atomowa oznacza większą liczbę elektronów i większą elektroujemność
520 Na podstawie budowy atomu podanych metali określ, który z nich ma najmniejszą elektroujemność: X: 1s22s22p63s1 Y: 1s22s22p63s23p64s1 Z 1s22s1 A atom Z, gdyż elektron walencyjny leży najbliżej jądra B atom Y, gdyż elektron walencyjny leży najdalej od jądra C wszystkie atomy mają jednakową elektroujemność, gdyż posiadają jeden elektron w powłoce walencyjnej D atom X, gdyż leży w I grupie układu okresowego
526 Rysunek obok przdstawia uproszczony schemat układu okresowego. Która linia wskazuje wzorost elektroujemności pierwiastków? A linie a i d B tylko linia a C tylko linia c D linia b i c | |
528 Wielkość promienia kationów pierwiastków należących do tej samej grupy głównej wraz ze wzrostem masy atomowej: A maleje | B wzrasta | C nie zmienia się | D równa jest promieniowi odpowiadających atomów |
530 Pewien Pierwiastek X reaguje z fluorem, dając związki o wzorach: XF2, XF4, X2F10, XF6. Do której grupy układu okresowego należy pierwiastek X? 538 Pierwiastki znajdujące się w jednej głównej grupie układu okresowego mają: A taką samą liczbę elektronów walencyjnych B w analogicznych związkach tę samą wartościowość C zbliżone właściwości chemiczne D wszystkie wymienione wyżej zdania są prawdziwe
544 Pierwiastki chemiczne C, N, O, F: A należą do jednego okresu i charakteryzują się jednakową elektroujemnością B są uszeregowane według malejącej elektroujemności C są uszeregowane według wzrastającej elektroujemności D niemetaliczny charakter tych pierwiastków od C do F rośnie, zaś kwasowe właściwości maleją
547 Spośród pierwiastków II okresu należących do bloku energetycznego p, w stanie wzbudzonym mogą występować: A tylko bor i węgiel | B beryl, bor i węgiel | C azot, tlen, fluor | D wszystkie za wyjątkiem neonu |
554 Zapis rozmieszczenia elektronów powłoki walencyjnej ns2np2 odpowiada pierwiastkom grupy: A węglowców | B tlenowców | C berylowców | D azotowców |
561 Który z poniższych szeregów pierwiastków jest ułożony według wzrastających promieni atomowych: A Li, Be, B, C | B I, Br, Cl, F | C Si, P, S, Cl | D P, As, Sb, Bi |
Odpowiedzi512 Odp. A Promień atomowy rośnie ze wzrostem numeru okresu w którym leży pierwiastek, więc rośnie od Cl do I. Powinowactwo elektronowe i elektroujemność maleją od chloru do jodu. Wielkości te maleją wraz ze wzrostem promienia atomowego (wraz ze wzrostem promienia atomu elektron znajduje się co raz dalej od jądra atomowego i jest przyciągany z coraz to mniejszą siłą).
514 Odp. B Charakter metaliczny rośnie wraz z łatwością oderwania elektronu od atomu. Wraz ze wzrostem promienia atomowego elektron jest coraz to słabiej przyciągany przez jądro i łatwiej go oderwać od atomu.
520 Odp. B Najmniejszą elektroujemność ma atom o największym promieniu atomowym, czyli ten który posiada najwięcej powłok elektronowych.
526 Odp. A Elektroujemność, czyli zdolność przyciągania elektronu przez atom rośnie gdy maleje promień atomu. Promień atomu maleje ze wzrostem nr grupy (linia a) oraz wraz ze zmniejszeniem się numeru okresu (liniad). Promień atomu rośnie wraz ze wzrostem nr okresu to oczywiste, ponieważ wzrasta liczba powłok. Wraz ze wzrostem nr grupy promień atomu maleje ponieważ kolejne elektrony zajmują tę samą powłokę, ale wraz ze wzrostem ładunku jądra wzrasta siła przyciągania Coulombowskiego.
528 Odp. B W tej samej grupie pierwiastków (kolumna w układzie okresowym) promień kationów wzrasta wraz ze wzrostem nr okresu. Porównaj odpowiedź do pytania 526
530 Odp. D Pierwiastki mogą tworzyć wiązania wykorzystując jedynie elektrony walencyjne. Maksymalna wartościowość względem tlenu (w tym przypadku względem fluoru) wskazuje ilość elektronów walencyjnych. Maksymalna wartościowość pierwiastka X wynosi VI, więc musi on mieć 6 elektronów walencyjnych, czyli leży w VI (XVI) grupie.
538 Odp. D Jeżeli leżą w tej samej grupie, muszą mieć identyczną liczbę elektronów walencyjnych (o ilości elektronów walencyjnych informuje nr grupy). Ilość elektronów walencyjnych decyduje o właściwościach chemicznych pierwiastka. Dlatego pierwiastki leżące w tej samej grupie mają podobne właściwości chemiczne i w podobnych związkach wykazują identyczną wartościowość.
544 Odp. C Elektroujemność tych pierwiastków rośnie od C do F (w tym samym porządku maleje promień atomowy). Prawdą jest, że wzrasta niemetaliczny charakter od C do F, ale wraz ze wzrostem niemetalicznego charakteru wzrastają właściwości kwasowe.
547 Odp. A Stan wzbudzony oznacza, że elektron z orbitalu s przenoszony jest na wolny orbital p (lub z orbitalu p na niskoenergetyczny, wolny orbital d). Tylko w przypadku boru i węgla jest taka możliwość (również w przypadku berylu, ale on nie należy do bloku energetycznego p).
554 Odp. A Zapis ns2np2 odpowiada 4 elektronom walencyjnym, wskazuje to na pierwiastki grupy XIV (IV grupa główna) do której należą węglowce.
561 Odp. D Promień atomowy maleje w okresie ponieważ dodatkowy elektron wchodzi na tę samą powłokę, na której znajdują się już inne elektrony, wzrasta natomiast ładunek jądra. Przy większym ładunku jądra siła działająca na elektron jest większa (przyciąganie kulombowskie). Promień atomowy wzrasta wraz ze wzrostem okresu ponieważ dodatkowe elektrony wchodzą na nową powłokę. |